“Lato” Tove Jansson

Lekturki, czyli życie bez czytania jest niebezpieczne (Houellebecq)

Home » Dla dzieci, Lekturki, Piękna, Skandynawia

“Lato” Tove Jansson

28 kwietnia 2009 13 komentarzy

Sama sobie obiecałam, że nie pozostawię lektury „Lata” Tove Jansson bez kilkudaniowej wzmianki, choćby z racji tego, że jest to książeczka niezwykła, czarująca i pod wieloma względami zupełnie niepodobna od koronnego cyklu o Muminkach.

To niepodobieństwo zresztą jest w mym odczuciu dodatkową wartością tej niepowtarzalnej książeczki, w której Tove Jansson nie powiela samej siebie, pisze w zupełnie odmiennej tonacji niż czyniła to w przypadku książeczek o Muminkach. Rzec by można, że w „Lecie” pisarka jest nieco oschła, jakby po latach pisania słodkich opowieści z życia trolli postanowiła mniej słodzić, a bardziej skupić się na konkretach. Nie mniej interesujące wydają się dwie główne postaci: kilkuletnia niefrasobliwa Sophia oraz jej dość antypatyczna i chłodna babcia. W tle tajemnicze i intensywne lato na małej skalistej wysepce fińskich szkierów. Połączenie tych trzech składników dało bardzo oryginalną całość, którą aż chciałoby się zamknąć w szufladce młodzieżowych powieści przygodowych, ale się nie da, bo „przygód” w literackim znaczeniu tego słowa jest tu jak na lekarstwo (ba, czasem wręcz trudno oprzeć się wrażeniu, że to Babcia jednak bardziej rozrabia niż jej ciekawa świata wnuczka), miast tego powieść wypełniają statyczne scenki oraz uderzające swą plastycznością opisy bujnej przyrody, pięknej, dziwnej i niebezpiecznej, z którą ściśle współgra życie na odludnej wyspie.

Zastanawiająca jest figura ojca w „Lecie”, który z rzadka pojawia się, raczej w rozmowach babci i wnuczki niż we własnej osobie. Wydaje się być osobą, która po śmierci swej żony umyła ręce od wychowania Sophie, a jedyne co go zaprząta to własne sprawy. Sama Sophia zaś to dziecko co najmniej rozwydrzone, bezczelny mały tyran, który bez wahania i, co gorsze, nawet bez elementarnego poczucia niestosowności terroryzuje nieszczęsną babkę. Ta z kolei, pomimo swej oschłości, asystuje i wspiera dziewczynkę, a gdy trzeba „tłumaczy świat” i z cierpliwością godną buddyjskiego mnicha godzi na jej wybryki.

Jansson jako mała dziewczynka rokrocznie spędzała lato wraz z rodziną na wyspie Porvoo. Pod koniec maja opuszczali Helsinki po to, aby kolejne 4 miesiące spędzić na odludziu z dala od cywilizacji. Zatem z pewną dozą prawdopodobieństwa można przypuszczać, że pisarka w „Lecie” zawarła również własne wspomnienia z dzieciństwa. Ciekawe, które z przygód Sophie były jej udziałem?

Ocena:

Może Cię również zainteresuje:

13 komentarzy »

daggy napisał/a:

pierwsza ;)))
a na “powaznie” to musze sobie urzadzic weekend z ksiazkami z dziecinstwa. ten nadchodzacy spedze w triescie,no wiec moze bardziej bedzie do niego pasowal svevo, w kazdym razie zapowiadaja nam tutaj slonce, a wiec oprocz zabytkowania sie mam zamiar smazyc sie na plazy.
powracajac do dziecinstwa to w aucie slucham “dzieci z bullerbyn” w wykonaniu kwiatkowskiej i usmiecham sie stojac w korkach, co normalnie mi sie nie zdarza.
po tove w kazdym razie kiedys siegne!